Αφηγηματική Συμβουλευτική Ψυχικής Υγείας
Χρήστος Χρυσόπουλος
Αφηγηματική Συμβουλευτική Ψυχικής Υγείας και Θεραπευτική Δημιουργική Γραφή
Οι ζωές των ανθρώπων αποτελούνται από ιστορίες που αφηγούμαστε στους άλλους για τον εαυτό μας και τις σχέσεις μας
Φέρνοντας την βαθιά ενσυναίσθηση των αφηγήσεων στον θεραπευτικό χώρο, βοηθάμε άτομα, ζευγάρια, οικογένειες και ομάδες να αλλάξουν τα περιοριστικά σενάρια της ζωής τους και να ξαναγράψουν τις ιστορίες που προτιμούν για τις εμπειρίες που έχουν βιώσει.
Μερικές φορές αισθανόμαστε παγιδευμένοι σε κυρίαρχες αφηγήσεις — ιστορίες αποτυχίας, ανεπάρκειας ή άκαμπτων προσδοκιών που έχουν γραφτεί για εμάς από την οικογένεια, την κοινωνία, την εργασία ή προηγούμενες εμπειρίες μας. Η αφηγηματική θεραπεία δεν θα παθολογήσει την εμπειρία σας. Αντίθετα, θα αντιμετωπίσουμε τις προκλήσεις της ζωής σας ως μια ιστορία που μπορεί να εξεταστεί προσεκτικά, να αποδομηθεί και να ξαναγραφεί με τη δική σας θέληση. Χρησιμοποιώντας την πρακτική της αφηγηματικής θεραπείας, θα εξωτερικεύσουμε από κοινού τις δυσκολίες και τις ανησυχίες σας, θα ανακτήσουμε την προσωπική σας ικανότητα δράσης και θα συντάξουμε το επόμενο κεφάλαιο της ταυτότητάς σας.
Η ζωή σου είναι πάντα πιο πλούσια από την ιστορία που σου διηγείται το πρόβλημα.
Υπάρχουν φορές που το πρόβλημα καταλαμβάνει τόσο χώρο στη ζωή μας, ώστε όλες οι υπόλοιπες ιστορίες περνούν σχεδόν απαρατήρητες.
ΜΑΖΙ ΔΙΕΡΕΥΝΟΥΜΕ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΣΑΣ: Εξετάζουμε την κυρίαρχη ιστορία που προκαλεί δυσφορία. Την διαχωρίζουμε από το πρόβλημα (π.χ., «Δεν είμαι εγώ που υποφέρω από άγχος· το άγχος είναι μια δύναμη που προσπαθεί να ελέγξει τη ζωή μου»).
ΑΠΟΔΟΜΗΣΗ: Εξερευνούμε την μνήμη και την προσωπική διαδρομή αναζητώντας ξεχασμένες πλοκές, στιγμές ανθεκτικότητας, εναλλακτικές επιλογές, κρυφές αξίες και δεξιότητες που η κυρίαρχη ιστορία έχει επισκιάσει.
ΑΝΑΣΥΓΓΡΑΦΗ: Μαζί, χαρτογραφούμε κυριολεκτικά και εννοιολογικά μια προτιμώμενη αφήγηση, καθορίζοντας πρακτικά βήματα για να ζήσετε αυτή τη νέα ταυτότητα μέρα με τη μέρα.
ΠΕΡΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ: Με τον ίδιο τρόπο διερευνούμε μαζί, όχι μόνο τα προβλήματα, αλλά και τις προκλήσεις, τις επιδιώξεις και τις επιθυμίες που συγκροτούν το προτιμώτερο μέλλον.
Πώς αντιμετωπίζουμε τους ανθρώπους στη θεραπεία
«Ο άνθρωπος δεν είναι το πρόβλημα. Ο άνθρωπος είναι ο άνθρωπος και το πρόβλημα είναι το πρόβλημα.»
— Michael White
Αντί να προσπαθούμε να ταξινομήσουμε τα πρόσωπα σε γενικές κατηγορίες ή τύπους, αναζητούμε συγκεκριμένες λεπτομέρειες για την ταυτότητα κάθε ατόμου, οικογένειας ή κοινότητας.
Δίνουμε προτεραιότητα στις τοπικές γνώσεις έναντι της «εμπειρογνωμοσύνης» των ειδικών, ενθαρρύνοντας τους ανθρώπους να ορίζουν τον εαυτό τους μέσα από τις δικές τους εμπειρίες.
Αντί να εφαρμόζουμε καθολικούς κανόνες ή πρότυπα, δίνουμε έμφαση στον τρόπο με τον οποίο τα άτομα δημιουργούν μια ζωή με νόημα, βασισμένη στις αξίες που έχουν επιλέξει.
Υποστηρίζουμε τους ανθρώπους να διαμορφώνουν τη ζωή τους μέσω των ιστοριών που αφηγούνται, εκφράζουν και θυμούνται, αντί να τους εντάσσουμε σε προκαθορισμένα πλαίσια.
Εκτιμούμε τις πλούσιες, λεπτομερείς («πυκνές») περιγραφές των ανθρώπων περισσότερο από τις απλουστευμένες ή στατιστικές («λεπτές») συμπεράσματα.
Για ποια θέματα μιλάμε μαζί;
Το άτομο, το ζευγάρι ή η οικογένεια (παιδιά/έφηβοι) που επαναπροσδιορίζουν ένα κεφάλαιο της ζωής τους.
ΜΕΡΙΚΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ: Το αίσθημα ότι έχεις «κολλήσει» σε ένα περιοριστικό «σενάριο ζωής» λόγω πένθους, αλλαγών στις σχέσεις, εμποδίων στην επικοινωνία και στην κοινή ζωή, ή σημαντικών ορόσημων της ζωής.
Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΜΑΣ: Κλασικά πλαίσια αφηγηματικής θεραπείας: ο διαχωρισμός του ατόμου από το πρόβλημα, η ανακάλυψη «μοναδικών εκβάσεων» (αξιοποιήσιμες στιγμές δύναμης) και η καταγραφή της ταυτότητας που προτιμάς.Άτομα, ζευγάρια και οικογένειες που αντιμετωπίζουν προκλήσεις στη ζωή και την ψυχική υγεία
ΜΕΡΙΚΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ: Το να ζείτε υπό το βάρος επίμονου άγχους, κακής διάθεσης, πένθους, συγκρούσεων στις σχέσεις ή των συνεπειών δύσκολων γεγονότων της ζωής.
Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΜΑΣ: Στην παραδοσιακή θεραπεία, συχνά σας χαρακτηρίζουν με βάση τις δυσκολίες που αντιμετωπίζετε. Στην αφηγηματική πρακτική, λειτουργούμε με βάση μια βασική αρχή: «το άτομο δεν είναι το πρόβλημα· το πρόβλημα είναι το πρόβλημα». Θα συνεργαστούμε τακτικά για να αποδομήσουμε αυτές τις βαριές καταστάσεις, να αφαιρέσουμε την επιρροή τους στις καθημερινές επιλογές και να αποκαλύψουμε τις πλούσιες, κρυμμένες ιστορίες της προσωπικής ανθεκτικότητας.
Ο έφηβος που διαμορφώνει τη δική του ιστορία
ΜΕΡΙΚΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ: Η πίεση των σχολικών και κοινωνικών προσδοκιών, το άγχος, η αυτοεκτίμηση, η αίσθηση ότι «δεν ανήκω», οι δυσκολίες στις φιλίες ή στην οικογένεια, οι αλλαγές της εφηβείας, η διαμόρφωση της ταυτότητας και η αναζήτηση της «δικής μου φωνής».
Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΜΑΣ: Η Αφηγηματική Πρακτική αντιμετωπίζει τον έφηβο ως τον κύριο γνώστη της ζωής του και όχι ως «πρόβλημα προς διόρθωση». Μαζί εξωτερικεύουμε τις δυσκολίες, διερευνούμε τις ιστορίες που έχουν διαμορφωθεί γύρω από τον εαυτό του και ανακαλύπτουμε τις αξίες, τις δεξιότητες και τις εμπειρίες που στηρίζουν μια πιο πλούσια και προτιμώμενη ταυτότητα.
Ο δημιουργικός επαγγελματίας
ΜΕΡΙΚΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ: Δημιουργικά εμπόδια (creative block), κρίσεις ταυτότητας μετά από ένα σημαντικό έργο ή η πίεση της δημόσιας εικόνας.
Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΜΑΣ: Αξιοποίηση της δημιουργικής μεταγνώσης για να διαχωρίσουμε την προσωπική σας αξία από το καλλιτεχνικό σας έργο, μετατρέποντας τη δημιουργική τριβή και τις προκλήσεις σε αφηγηματικό υλικό.
Ο επαγγελματίας σε περίοδο δομικής μετάβασης
ΜΕΡΙΚΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ: Η διαχείριση έντονων εταιρικών αλλαγών, οι κατευθυντικές αλλαγές στην καριέρα ή η επαγγελματική εξουθένωση.
Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΜΑΣ: Αξιοποιώντας την κοινή μας εμπειρία στο εταιρικό περιβάλλον, προκειμένου να κατανοήσουμε τα συστημικά περιβάλλοντα στα οποία δραστηριοποιείστε, θα επαναπροσαρμόσουμε την επαγγελματική σας αφήγηση σύμφωνα με την προσωπική σας αλήθεια.
Η φιλοσοφία και το βιογραφικό μου
Οι ιστορίες διαμορφώνουν την ταυτότητά μας, αλλά εμείς είμαστε οι δημιουργοί τους. Και έχουμε τη δυνατότητα να τις αλλάξουμε. Η πρακτική μου βρίσκεται στο σταυροδρόμι της λογοτεχνικής γραφής, της Αφηγηματικής Ψυχοθεραπείας και της σχεσιακής πρακτικής. Ως συγγραφέας 20 εκδοθέντων βιβλίων, αλλά και ως επαγγελματίας που δραστηριοποιείται διεθνώς στον ευρύτερο πολιτιστικό χώρο, έχω αφιερώσει δεκαετίες στη μελέτη των μηχανισμών των ανθρώπινων αφηγήσεων. Μετά τις προπτυχιακές και μεταπτυχιακές μου σπουδές, εδραίωσα αυτή τη δημιουργική εμπειρογνωμοσύνη στον τομέα της ψυχικής υγείας και της αφηγηματικής πρακτικής. Η πρακτική μου προσφέρει έναν δημιουργικό, συνεργατικό και μη παθολογικοποιητικό χώρο για προσωπική αναδιάρθρωση και αναδιαμόρφωση της ταυτότητας.
Ο Χρήστος Χρυσόπουλος (Αθήνα, 1968) προσήλθε στην Αφηγηματική Θεραπεία και Συμβουλευτική μετά από 20ετή και πλέον, ενασχόληση με τον λόγο. Η θεραπευτική πρακτική του τοποθετείται στον κοινό χώρο που ορίζουν η Αφηγηματική προσέγγιση (Narrative Therapy) και η Θεραπευτική Γραφή (Writing Therapy).
Έχει ολοκληρώσει την Ειδίκευση στην Αφηγηματική Ψυχοθεραπεία του Κέντρου Αφηγηματικής Ψυχοθεραπείας & Κοινοτικής Πρακτικής.
Έχει ολοκληρώσει Πιστοποιημένη Εξειδίκευση: «Συμβουλευτική και Ψυχοθεραπεία: Αφηγηματικές, Διαλογικές και Σχεσιακές Προσεγγίσεις» στο Παν/μιο Αθηνών.
Διευθύνει το εργαστήριο Εργαστήριο Life Writing – Γράφοντας τον εαυτό και είναι μέλος του Narrative Practice Research Network.
Έχει ολοκληρώσει στη Μεγάλη Βρετανία προπτυχιακές και μεταπτυχιακές σπουδές στη Διοικητική Επιστήμη και την Κοινωνική Έρευνα (DipCIM, DipMRS, MA), έχει εξειδικευτεί στην Ποιοτική Έρευνα (CMRS).
Είναι μέλος της Ελληνικής Εταιρείας Αφηγηματικής Ψυχοθεραπείας και Κοινοτικής Πρακτικής, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Πολιτισμού (ECP) και της Εταιρείας Συγγραφέων.
Σύνδεσμοι και περισσότερα για την Αφηγηματική Ψυχοθεραπεία
- Εργαστήριο Life Writing – Γράφοντας τον εαυτό
- Narrative Practice Research Network
- Κέντρο Αφηγηματικής Ψυχοθεραπείας και Κοινοτικής Πρακτικής
- Ελληνική Εταιρεία Αφηγηματικής Ψυχοθεραπείας και Κοινοτικής Πρακτικής
- Συγγραφική εργασία του Χρήστου Χρυσόπουλου
- Dulwich Center
Επικοινωνία
narrative.counselling.gr@gmail.com
Διαδικτυακές συνεδρίες online (Viber, WhatsApp, Teams, Zoom)
Συμπληρώστε την φόρμα επικοινωνίας για περισσότερες πληροφορίες: